Türkiye, Enerji Trilemma Endeksi’nin üç kolunda dengeli bir gidişata sahip olmasına rağmen her birinde ortalamanın altında nota sahip. Ancak enerji güvenliği konusunda petrol ve petrol ürünleri stoklarının azalmasına bağlı olarak performansında küçük çaplı bir gerileme göze çarpıyor. Gaz ve elektrik fiyatlarının aynı kalmasından dolayı Türkiye’nin enerji eşitliği performansında büyük farklılıklar kaydedilmediği açıklandı. Endekste Türkiye’nin çevre üzerinde yarattığı etkiler konusunda ise sıkıntı çekmeye devam ettiği yer alıyor. Düşük enerji ve emisyon yoğunluğu konularında küçük çaplı ilerlemeler olsa dahi eşdeğer ülkelerin daha hızlı ilerleme kaydettiği vurgulanıyor. Endekste, Türkiye’nin siyasi ve toplumsal güç performansında ciddi bir değişiklik olmamasına rağmen özel sektörün krediye ulaşmasındaki iyileşmeler sonucunda ekonomik gücünde kayda değer gelişmeler olduğuna dikkat çekiliyor.

Dünya Enerji Konseyi, her yıl hazırladığı Enerji Trilemma Endeksi’nde ülkeleri endeksin üç farklı alanını oluşturan, enerji güvenliği, enerji adaleti (satın alınabilirlik ve erişim) ve çevresel sürdürülebilirlik bazında derecelendiriliyor. Ayrıca gelişme kaydedilmesi gereken alanlara işaret ediliyor. Bu başlıklarda atılması gereken adımlar, tüm dünyanın önde gelen enerji uzmanlarının, enerji bakanlarının ve global enerji şirketleri liderlerinin katılımıyla Ekim 2016’da İstanbul’da düzenlenecek olan 23. Dünya Enerji Kongresi’nde de ayrıntılarıyla tartışılacak. Konsey adına Dünya Enerji Trilemma Endeksi çalışma grubuna başkanlık eden Joan MacNaughton, bu yıl yayınlanan raporun önemini şu sözlerle özetledi: “Endeksin, Aralık ayında Paris’te düzenlenecek İklim Konferansı’na az bir zaman kala yayınlanması son derece isabetli oldu. Kesin Katkılar İçin Ulusal Niyet Beyanları’nın Paris İklim Konferansı’nda ele alınacak olması olumlu bir gelişme. Ancak uluslararası hedeflerin ulusal hedeflere dönüştürülmesi, enerji güvenliği, çevre ve sosyal alanda ihtiyaçlarını dengeleyen Enerji Trilemma yaklaşımının benimsenmesi gerekiyor.”

“Türkiye’nin Eksikleri Var Ama Doğru Yolda”

Türkiye’nin Endeksteki sıralamasını değerlendiren Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi Başkanı Murat Mercan ise, Türkiye’nin sıralamada gerilemesinin eşdeğer konumdaki ülkelerin alternatif enerji kaynaklarına yatırım yapmasından kaynaklandığını belirtti. Mercan, görüşlerini şu sözlerle ifade etti: “Genel görünümümüzü iyileştirmek için yasa değişiklikleri ve yenilenebilir enerji alanındaki teşviklerin artırılması başta olmak üzere çok çalışmamız gerekiyor. Enerji Trilemma Endeksi eksik kaldığımız noktaların yanı sıra attığımız doğru adımları da gösteriyor. Ülkemizin enerji gündemine ilişkin hangi noktalara yoğunlaşmamız gerektiğini fark etmemizi sağlıyor. Bu açıdan gelecek yıl İstanbul’da düzenlenecek 2016 Dünya Enerji Kongresi yeni ortaklıklar kurarak hem ülkemiz hem de tüm katılımcı ülkeler adına sürdürülebilir ve dirençli enerji sağlanması için altın bir fırsat sunacak. Türkiye’nin hızla artan enerji talebi, yatırıma elverişli bir ortam hazırlıyor. Yakın zamanda nükleer santrallerin inşası gibi Türkiye’nin enerji kaynaklarını çeşitlendirmeye yönelik adımlar, bu alanda ilerleme sağlayacak.”

Mercan, 2015 Trilemma Endeks sonuçlarının Türkiye’nin doğru yolda olduğunu gösterdiğini vurguladı. Yenilenebilir enerji alanında devlet teşviklerinin artırılması konusunda önemli kararlar alındığını belirten Mercan şunları söyledi: “Çok büyük bir potansiyele sahibiz ve bu potansiyeli değere dönüştürmek istiyoruz. Bunun için rüzgar santralleri kurulmasını destekleyecek 30 milyar dolarlık bir teşvik paketinin hazırlığını sürdürüyoruz. Bölgesindeki ülkelerle kıyaslandığında, Türkiye dinamik bir nüfusa ve hızla artan bir enerji talebine sahip. 2023 yılına kadar her yıl yüzde 6 artması beklenen enerji talebinin en önemli nedenleri ekonomik büyüme, artış gösteren kişi başına düşen milli gelir, olumlu seyreden demografik trendler ve şehirleşmedeki hız... Bu talebe karşılık verebilmek adına hali hazırda 70 GW olan üretim kapasitesinin 2023’e kadar 120 GW’a çıkarılması öngörülüyor. Bunun dışında özel sektörün de bu alandaki yatırımlarını artırması hesaplanıyor.”

Uluslararası danışmanlık firması Olivier Wyman ortaklığıyla hazırlanan 2015 Trilemma Endeksi, en iyi performans gösteren ülkelerin enerji ihtiyaçlarının önemli kısmını düşük ya da sıfır karbon üreten enerji kaynaklarından karşılayan ve bunu enerji verimliliği programlarıyla destekleyen gelişmiş ülkeler olduğunu ortaya koydu. Endekste ilk 10’da yer alan ülkeler şöyle: İsviçre, İsveç, Norveç, Birleşik Krallık, Avusturya, Danimarka, Kanada, Fransa, Finlandiya ve Yeni Zelanda.