01.04.2015 tarihinde AKTİF AKADEMİ toplantı salonunda AKTİF GRUP Yönetim Kurulu Başkanı Sn. HALİM ÖZDEMİR  moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde, 3. GÖZ DANIŞMANLIK Şirketi CEO’ su  Sn. HİKMET BAYDAR, TANRIÖVER MÜH. Firma sahibi  Sn. CEVAT TANRIÖVER ve BAHRİ TÜRKMEN MÜH. Firma sahibi Sn. BAHRİ TÜRKEN konuşmacı olarak katıldı. 

Buluşma ve koktelyin  ardından toplantıya geçildi.Toplantı açılış konuşmasında Sn. HALİM ÖZDEMİR  “ Tüm sektör olarak mekanik firması, projeci, üretici, satıcı, yatırımcı hepimiz zincirin halkasıyız, bu halkalardan biri zarar görürse sistem aksamaya başlar, bunu engellemek için AKTİF AKADEMİ olarak bu toplantıları çeşitli konularla sürdürmeyi düşünüyoruz”  dedikten sonra sözü toplantı sponsoru olan

 DAIKIN Yönetim Kurulu Üyesi ve Genel Müdür Yardımcısı Sn. ZEKİ ÖZEN’e verdi.Sn. ZEKİ ÖZEN “Geçen yıl itibari ile dünyanın en büyük 250 inşaat firmasının 42 tanesi Türk firması, bu büyük bir fırsat. Biz bu firmalara malzeme veriyoruz, taşeronluk yapıyoruz bunu çok iyi kullanmamız lazım. İnşallah bu birlikteliği sağlayarak gerekli adımları atacağız. Bu toplantı o adımlardan biri. İnşallah ülkemiz için çok iyi sonuçları alacağız” şeklinde konuşmasını noktaladı. Sn. HİKMET BAYDAR konuşma yapan ilk panelist olarak konuşmasında mevcut Türkiye ekonomisi, teklif hazırlarken dikkat edilmesi gereken şartlar ve gelecek ile ilgili öngörülerde bulunurken, konuşmasında özetle şunları vurguladı: 

“Uygulamada yaşadığımız zorlukların arkasında yatan en önemli konu, mali sorunlar. Mekanik tesisat firmaları ekonomiyi en fazla takip etmesi gereken firmalar. Türkiye gibi ülkelerde 1 ya da 2 yıllık taahhütlerin altına girmek kolay değil, bu nedenle kar marjları Avrupa’ daki kadar düşük olamaz. Yurt dışındaki firmalarda tüm riskleri ortadan kaldıracak sigorta enstrümanları satın alınabiliyor, böylece %3 - %5 karlılık yeterli olabiliyor. Türkiye de maliyet hedeflerini tutturmadan kar hedeflerini tutturmak pek mümkün değil. Maliyet hesaplarının doğru yapılmasında özellikle TÜİK verileri yol gösterici olacaktır. Örneğin, inşaat maliyet endekslerinin değişimi bize faydalı olacaktır. Kendi firmamızın maliyet kayıtlarını iyi tutup bunu bir önceki yılki istatistikler ile karşılaştırarak gerçek durumumuzu analiz edebiliriz. Personel eğitimleri konusunda da İŞKUR, KOSGEB gibi kurumlardan yardımlar alınabilir, özellikle sizlerin talepleri doğrultusunda katılımcı sayısına bağlı olarak KOSGEB eğitimler düzenlemekte. Teklif hazırlarken döviz hareketlerini öngörmek için T.C. MERKEZ BANKASI’ nın yayınladığı beklenti anketleri bize yol gösterici olacaktır. Bu anketler düzenli olarak yenilenmekte ve gelecek için sizlere yol gösterici olacaktır.”

Sn. HİKMET BAYDAR’ dan sonra söz alan Sn. CEVAT TANRIÖVER konuşmasında şu konulara değindi: “Cumhuriyet tarihinde hiç bu kadar işimiz olmamıştı , buna rağmen hiç bu kadar kapanan firmada olmamıştı. Bu kadar işin içinde bu kadar zarar görmemiz bizlerin hatalarından kaynaklanıyor. Yatırımcılar artık projenin kıymetini anladılar, iyi projenin kendilerine ekonomi sağladığını, kolaylık sağladığını fark ettiler. Proje teklifi verirken iş almak için değil doğru işi, doğru fiyatla almak için fiyat vermek gerekiyor. Çok kar etmek için değil zarar etmemek kaydıyla iyi emek verilmiş projeyi üretmek, yaptıranı da, kullananı da memnun edecek bir projeyi yapmak amacında olursak hepimiz için hayırlı ve faydalı olur. Bu gün tesisat projesi de uygulaması da binanın ana elemanı durumundadır. Benim önerim işlerimizi alırken zarar edecek işi almayalım, bunun ne bize, ne çalıştırdığımız elemana, ne iş yaptırana, ne kullanıcıya, nede işleticiye bir faydası olur. Ben teklifimi verirken yatırımcıya mimardan sonra en fazla kazancı hak ettiğimi söylüyorum. Çünkü benim işim mimara da yön vermekten geçiyor, ayrıca ben tüm inşaat boyunca hizmet veriyorum.  Yine inşaat uygulamacısından sonra en çok kazancı mekanik uygulayıcı firma hak etmektedir.  Çünkü çalışmayan bir tesisat olursa o bina güzel fakat hastalıklı bir bina olur. Projede %10 emniyet faktörü koyarsanız bina maliyeti %5 artar, oysa size verecekleri ücret  % 5’in altındadır. Bu konuyu yatırımcıya mutlaka hatırlatmak gerekir.”

Son panelist olarak söz alan sn BAHRİ TÜRKMEN konuşmasında şunları söyledi: “ Sözlerime, etik kurallar ile başlamak istiyorum. Hepimiz bu etik kurallara uymalıyız. Şu ana kadar etik kurallar nedir diye yazılı bir dökümanımız yok. Etik olmadan rekabet olmamalı diye düşünüyorum. Tesisat sektörünün içinde bulunduğu kaosun bir sebebi de Türkiye’ de maalesef standartların ve normların oluşmamış olması. Projenizi oluşturduğunuzda şartnameniz çok doğru ve iyi olmalı, maalesef verilen süreler o kadar kısa ki projeye başladığımızda geç kalmış oluyoruz. Şartnamelerde mutlaka marka belirtilmeli ki herkes yarışa aynı şartla başlasın. Sektörel dernekler, sivil toplum kuruluşları ile yeterince ilgili değiliz ve bunlardan yeterince faydalanamıyoruz. TTMD olarak Ekonomi Bakanlığı ile görüştük ve işbirliği yaptığımız uluslararası sivil toplum kuruluşlarının fuarlarını bildirdik, Ekonomi Bakanlığı bunları kabul etti. Bu şu anlama geliyor; eğer TTMD ya da MTMT üyesi iseniz bu fuarlara gideceksiniz ve harcamalarınızı belgeleyeceksiniz, böylece bu harcamaların bir kısmını geri alabileceksiniz. Tasarımcı olarak mekanik taahhüt işlerini nasıl görüyoruz ya da nerelerde karışıklık yaşıyoruz. Bir kere proje boyunca sürekli revizyon yapıyoruz, büronun yarısı revizyon ile uğraşıyor. Oysa Avrupa, Rusya ya da Amerika’ da bu iş şöyle oluyor: siz tasarımı yaptıktan sonra proje sonuna kadar siz orada oluyorsunuz ve bu parayı yatırımcı veriyor.  Böylece siz sürekli işin içinde oluyorsunuz. Sürekli gelişen sektörde eğitim çok önemli”.

Panelistlerin konuşmalarını bitirmelerinin ardından panel moderatörü Sn. HALİM ÖZDEMİR görüşlerini belirtmeleri ve sorularını sormaları için katılımcılara söz verdi.  Söz alan katılımcılar şu hususlar üzerinde durdu:

Sn. İRFAN ÇELİMLİ ( MTMD GENEL SEKRETERİ) “BİZİM GÖRDÜÐÜMÜZ EN ÖNEMLİ AKSAKLIK SÖZLEŞMELERDEKİ AÐIR ŞARTLAR. Bu nedenle son yıllarda ne yazık ki bazı üyelerimiz kapatmak zorunda kaldı. İşin başında çok ağır ve tek taraflı sözleşmeler yapılmakta. Bir diğer konu tedarikçi gruplar bize vermedikleri şartları yatırımcılara vermektedirler. Bu yurt dışında kesinlikle böyle olmamakta. Biz sürekli beraberiz, oysa yatırımcı 1 yada 2 defa karşılarına geliyor.” 

Sn. SERPER GİRAY ( GİRAY MÜH. TAAH. VE TİC. A.Ş) ”Malzeme satıcıları arasında vahşi bir rekabet var, etik kaidelerin dışına çıkan bir rekabet var. Bu hoş bir olay değil. Sektörde bir kaos var, malzeme satıcısı proje yapıyor. Bundan sonraki toplantılarda etik konular ve ekonomik konulara planlanırsa iyi olur.” 

Sn.LEVENT ACAR (ACAR Mühendislik Tes. Ltd. Şti.)  “Sektör olarak birlik olmalıyız. Aksi halde yakında projeciler, malzeme satıcıları ve diğerleri olarak ayrışacağız. Bazı projelerde proje firmaları tüm riski üzerine alarak sistem değişikliğine gidiyor.  (mekanik firması ve üretici lehine) bu olabilir, ancak projenin en başında şartname aşamasında yapılması gerekiyor.”

Sn. CENGİZ KABATAŞ (AKTİF GRUP YÖNETİM KURULU BŞK. YARD.) “Mekanik tesisatçılar olarak ihalelerde henüz oluşmamış maliyetleri öngörerek çalışmaya giremeyiz, girmemeliyiz.  İşi aldıktan sonra şu kalemden kar ederim, buradan fazla indirim alırım diyerek ihaleye girmek doğru değil. Bu nedenle mekanik firmaları sorun yaşıyorlar. Sektörde projecileri de, tedarikçileri de arkamıza alarak yatırımcıyı bilinçlendirmeliyiz.”

Sn. ZEKİ ÖZEN (DAIKIN) “Mekanik tesisat firmaları kendilerini nasıl sigorta ettirebilirler araştırmalı, böylece en azından batak riskinden kurtulurlar. Amerikan ekonomisinde en çok batan firma 2. Dünya savaşı zamanında oldu, oysa bu dönem Amerikan ekonomisinin en fazla büyüdüğü dönemdir.  İş sayısının fazla olması her zaman iyi değildir. Şu an mekanik firmalar hacimlerinden büyük işlere giriyorlar.”

Sn. MEHMET KÖSE (KMK ISITMA KLİMA SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ) “ Sözleşmede Mekanik firmayı koruyan herhangi bir madde bulunmuyor. Bir sonraki toplantıda yatırımcı taşeron ilişkileri üzerinde durulmalı. En büyük zararı uzayan şantiyelerde görüyoruz. Yatırımcı sizden ciddi bir kadro oluşturmanızı istiyor ancak bunun karşılığında kendi kadroları yeterli olmuyor.

Sn. SEÇKİN CERAN  (ÜNTES MÜH.HİZ VE PAZ. A.Ş) Mekanik tesisat firmalarının çoğu emek yoğun olarak kurulmuş firmalar, sermayesi büyük kurulmuş firmalar değil. Bu önemli bir sorun.

Sn. BÜLENT ŞEKER (TÜM MÜH. MÜŞ. MAK. İNŞ. LTD. ŞTİ)  Sn. CEVAT TANRIÖVER’ e yönelttiği soru; şu an yatırımcılardan ruhsat projesi ile teklif isteniyor. Bu projeler genellikle kopyala yapıştır şeklinde projeler bu projelerde projeye göre mi yoksa doğru bulduğumuz şekilde mi teklif verilmeli?

Sn. CEVAT TANRIÖVER: “Biz kopyala yapıştır ruhsat projesi yapmıyoruz. Biz bazı işlerde uygulama projesi yapıp ruhsat projesi formunda teslim ediyoruz.  Bu firmalar zaten henüz iyi projenin kıymetini anlayamamış firmalar. Biz projeyi diğer disiplinlerle “bütünleşik” hale getirip teslim ediyoruz. Projede kullanılacak cihaz marka ve modeline kadar belirtiliyor.” Panel  sonunda  katılımcılara günün hatırası olarak adlarına TEMA VAKFI’ na yapılan fidan bağışı sertifikaları verildi. Daha sonra kokteyle geçildi,  kokteyl sonunda hep birlikte akşam yemeği yenerek toplantı sona erdi.